Scriptieprijs voor originele invalshoek op geschiedenis Stedelijk

Actueel

De koppeling van de bouwgeschiedenis aan de visie op de functie van het museum is uniek en voegt iets wezenlijks toe aan al bestaand onderzoek. Tot nu toe worden vooral studies gepubliceerd die hetzij de museumarchitectuur tot uitgangspunt nemen hetzij de museumopvatting, zoals die tot uitdrukking komt in het aankoopbeleid en het tentoonstellingsbeleid. Dat Kouwenhoven dit doortrekt naar het huidige bouwproject van het Stedelijk Museum maakt de scriptie ook zeer actueel. Cees Brouwer, collegelid van de Open Universiteit, tijdens de uitreiking: 'Het resultaat is voortreffelijk. Op menig onderzoek zit niemand te wachten maar dat geldt niet voor dat van jou'. Medewerkers van het Stedelijk beschouwen de scriptie als een zeer relevante aanvulling op de geschiedschrijving van het museum.

Nieuw onderzoeksmodel

Kouwenhoven heeft zich niet beperkt tot de beschrijving van de plannen, maar plaatst de achtereenvolgende ontwerpen in een museumtheoretisch kader. Hij baseert zich voor de museumtypologie op de vier modellen die Jan Vaessen beschrijft in zijn Musea in een museale cultuur (Zeist 1986), een studie die nog steeds als richtinggevend geldt op dit terrein. De aanpak van deze scriptie is hiermee, ondanks de focus van het onderzoek op het Stedelijk Museum, exemplarisch voor onderzoek naar de relatie tussen museumvormgeving en museumopvatting in het algemeen, en kan als model dienen voor onderzoek naar de bouwgeschiedenis van andere musea.

Verschil tussen droom en daad

De geschiedenis van het Stedelijk Museum in Amsterdam bestrijkt meer dan een eeuw. Tussen 1892 en 2004 zijn op verschillende momenten plannen voor verbouwing van het museum gelanceerd. In die periode veranderden tevens de opvattingen over de functie van het museum. Willem Elsschots vaak geciteerde dichtregel geeft de bouwgeschiedenis van het Stedelijk treffend weer: 'Tusschen droom en daad staan wetten in den weg en praktische bezwaren'. Kouwenhoven toont aan de hand van vijf achtereenvolgende projecten aan, waarom het zo lang duurde, voordat de verschillende plannen en ideeën daadwerkelijk zijn uitgevoerd en waarom een aantal plannen in het geheel niet zijn gerealiseerd.

Over Aad Kouwenhoven

Aad Kouwenhoven is werkzaam als bouwkundig projectmanager bij het ingenieursbureau DHV. In deze functie komt hij veel in contact met de culturele sector. Om beter aan te sluiten bij zijn opdrachtgevers enerzijds en uit interesse anderzijds is hij met de studie Cultuurwetenschappen begonnen. Bij de huidige verbouwing van het Stedelijk was hij op dat moment ook vanuit zijn werk betrokken. Een andere drijfveer was om, net als veel van zijn collegas, een titel te halen. De studie heeft hem zekerder gemaakt in zijn dagelijkse werkomgeving: 'De academische verdieping heeft me geleerd afstand te nemen van problemen en ze van verschillende gezichtspunten te benaderen'. In september 2008 heeft hij zijn master Algemene cultuurwetenschappen aan de Open Universiteit, behaald. Kouwenhoven is volgens dr. Mieke Rijnders, universitair hoofddocent bij Cultuurwetenschappen en scriptiebegeleider een energiek en gedreven persoon: 'Dat hij, naast een veeleisende baan, in zes jaar tijd zijn bachelor én masterdiploma gehaald heeft, maakt hem een echte 'turbostudent''.