'United brains' als oplossing voor het leren van complexe leertaken

Samenwerkend leren

Kirschner gebruikt een cognitieve benadering, om te onderzoeken welke rol de complexiteit van een taak speelt bij de vraag of, en onder welke omstandigheden, samenwerkend leren tot betere leerresultaten leidt dan individueel leren. Zij stelt dat, bij het ontwerpen van leeromgevingen, rekening gehouden moet worden met de werkgeheugencapaciteit van leerlingen, welke zeer beperkt is. Dit kan tot een probleem leiden bij het leren van complexe taken, waarbij leerlingen een grote hoeveelheid nieuwe informatie moeten verwerken. Een mogelijke oplossing voor dit probleem schuilt, volgens Kirschner, in samenwerkend leren.

United brains

Leerlingen, die in groepen samenwerken, kunnen beschouwd worden als informatieverwerkingssystemen, waarin de totale beschikbare werkgeheugencapaciteit een optelsom is van de geheugencapaciteiten van de individuele groepsleden. Kirschner laat zien, dat, bij voldoende complexe leertaken, samenwerken tussen leerlingen tot beter leren leidt dan individueel werken, Dit komt door het voordeel van het kunnen verdelen van de taakbelasting over meerdere leerlingen en dus het benutten van een grotere geheugencapaciteit.

Transactiekosten

Een kenmerk van samenwerking is, dat communicatie en coördinatie van de informatie-uitwisseling tussen de groepsleden een extra cognitieve belasting oplegt. Alhoewel deze zogenoemde transactiekosten relatief laag zijn bij complexe taken (dat wil zeggen in relatie tot de baten van samenwerken), zijn ze relatief hoog bij eenvoudige taken. Kirschner toont in haar onderzoek aan, dat individueel werkende leerlingen daardoor beter zullen leren van eenvoudige taken dan samenwerkende leerlingen.

Bijdrage proefschrift

Kirschners promotieonderzoek maakt duidelijk dat samenwerkend leren ingezet kan worden, om de beperkingen van het individuele cognitieve systeem op te heffen. Voor de onderwijspraktijk betekenen de resultaten, dat bij het ontwerpen van samenwerkende leeromgevingen rekening gehouden dient te worden met de belasting oftewel complexiteit van de leertaken. Als de taken niet complex genoeg zijn, zullen leerlingen geen baat hebben bij samenwerkend leren.

Over Femke Kirschner

Femke Kirschner was promovendus bij het onderzoeksinstituut Centre for Learning Sciences and Technologies (CELSTEC) van de Open Universiteit Nederland. In haar promotieproject benadert ze samenwerkend leren vanuit een cognitief belastingsperspectief en vergelijkt ze samenwerkend leren met individueel leren bij zowel eenvoudige en complexe taken. Ze behaalde haar Master in Algemene Sociale Wetenschappen aan de Universiteit van Utrecht in 2005. In dit jaar ging ze tevens als promovendus werken bij CELSTEC. Tegenwoordig werkt Kirschner als postdoc bij het Instituut voor Psychologie van de Erasmus Universiteit Rotterdam.