Theo Verheggen promoveert bij de Open Universiteit Nederland

Theo Verheggen promoveert bij de Open Universiteit Nederland
Promovendus: Vervang in het multiculturele debat ‘dat is hun cultuur’ door ‘zo zijn wij het niet gewend’ en het praat meteen een stuk gemakkelijker.

Op 11 november 2005 verdedigt Theo Verheggen, medewerker van de faculteit Psychologie aan de Open Universiteit Nederland, zijn proefschrift Culture Alt Delete – On the misperception of culture in psychology. De promotie vindt plaats om 15.30 uur in gebouw Pretoria van de Open Universiteit Nederland in Heerlen. Theo Verheggen onderzocht de betekenis van het begrip cultuur vanuit een theoretisch-psychologisch perspectief en komt tot de conclusie dat ‘cultuur niet bestaat’. Volgens hem is het een misvatting te denken dat cultuur een kracht is die bepalend is voor het gedrag.

‘Cultuur’ is hot in Nederland. De term wordt zeer vaak in de mond genomen, zowel in de publieke opinie als door de media en politiek. Het begrip wordt vaak gebombardeerd tot de bron van allerhande verschillen in gedragingen en ideeën tussen mensen van verschillende afkomst. De meeste mensen veronderstellen, politici en wetenschappers incluis, dat ons gedrag gemodelleerd wordt door culturele patronen, normen, waarden, scenario’s en andere sociaal-culturele blauwdrukken voor ons gedrag.

Volgens Verheggen is echter helemaal niets cultuurbepaald. Cultuur bepaalt niets, cultuur doet niets: de cultuur waarover we het dan hebben bestaat niet. In het beste geval is ‘cultuur’ een aanduiding voor waargenomen patronen in gedrag. Hoe de neuzen in een samenleving desondanks ongeveer dezelfde kant op komen te staan, is onderwerp van Verheggens theoretische dissertatie. De sleutel is volgens hem gelegen in de wijze waarop mensen hun gedrag onderling op elkaar afstemmen.

Verheggen draagt met zijn proefschrift bij aan een heel andere psychologische  zienswijze op maatschappelijke discussies over zaken als: de multiculturele samenleving, succesvol inburgeren en het waarden- en normendebat. Zijn onderzoek schept duidelijkheid in de betekenis van het begrip cultuur en aanverwante termen. In plaats van ‘cultuur’ als bepalende kracht, wijst hij onderlinge gedragsafstemming en gewenning aan als van fundamenteel belang bij het verwerven en veranderen van gedragingen en cognities.

Drs. Theo Verheggen (1972) verdedigt vrijdag 11 november aanstaande zijn proefschrift Culture Alt Delete – On the misperception of culture in psychology. Promotores zijn prof. Dr. R.W.J.V. van Hezewijk van de faculteit Psychologie van de Open Universiteit Nederland en dr. P.P.L.A. Voestermans, verbonden aan de Radboud Universiteit Nijmegen. De promotieplechtigheid begint om 15.30 stipt en vindt plaats in vergadercentrum Pretoria van de Open Universiteit Nederland, Valkenburgerweg 177 te Heerlen.