Lees voor

Zoeken

Zoeken

Evert Stamhuis in De Schijnwerper

Innovatief marktdenken

evert stamhuisDe nuchterheid en daadkracht regeren, iedere dag. 'Frapper, frapper, toujours', is het adagium van decaan prof. mr. Evert Stamhuis. Weg met trage besluitvorming en stroperigheid. De stukken zullen er vanaf vliegen en iedereen geniet mee. Innovatief marktdenken, dat is wat deze decaan voorleeft. Zijn voorlopige conclusie: 'Er is nog een wereld te winnen voor de faculteit Rechtswetenschappen. Als ik daar niet in geloofde, was ik hier overigens ook niet als decaan begonnen.'

Publiek persoon

Evert Stamhuis. Hoogleraar straf(proces)recht. Een publiek persoon. Bekend van optredens op Radio 1, in het land, op de regionale tv en radiozender L1 en van interessante opiniebijdragen in kranten. Zelf noemt hij een plaats in het bakje van de mediavertegenwoordigers een gemengde zegen. 'Het is een voordeel dat je de Open Universiteit en de faculteit kunt promoten. Maar soms wordt het ook te grijs. Het reguliere werk, van modules tot wetenschappelijke publicaties, moet namelijk ook worden gedaan, staat ook voorop! Daarbij ben je aan je academische integriteit verschuldigd dat je een degelijk antwoord geeft. Je kunt niet als een journalist om vijf voor vijf belt, meteen even reageren op een zaak die je tot op dat moment helemaal niet kent.'

Kwaliteiten voor voetlicht

Stamhuis kent wél de student aan de Open Universiteit. 'Ik heb echt grenzeloze bewondering voor mensen die naast een volledige baan of dagtaak een studie Rechten voltooien. Wat een doorzettingsvermogen, écht chapeau!' Doorzettingsvermogen en daadkracht typeren ook de Groninger Evert Stamhuis. Hij is ook niet bang om een statement af te leggen. 'De Open Universiteit is voor een groot deel van de buitenwereld amorf, een ondefinieerbaar ding. Ik wil dan ook veel meer de weg van de faculteit uitbuiten. We leveren topkwaliteit op onderwijsgebied, maar we moeten in mijn optiek beduidend klantgerichter gaan werken. Ook moeten we onze kwaliteiten veel beter voor het voetlicht brengen.' Om zijn overtuiging kracht bij te zetten, kondigt Stamhuis enkele opvallende, welhaast revolutionaire verbeteringen aan. Bredere online-examinering, opstart van een 'fast track' naar het bachelordiploma, ontwikkeling van een beduidend betere en gebruiksvriendelijkere website, ontwikkeling van postacademisch onderwijs, de uitgave van een nieuwsbrief, discussiefora op Studienet die consequent worden gemonitord door docenten en een betere inzet van het mentoraat, via studiecentra.

Geleidelijke ontwikkeling tot á-la-carterestaurant?

'Als iemand zegt: ''Ik wil graag iets van jullie kopen'', dan zeg ik hoera. Als iemand zegt: ''Ik wil iets dat jullie momenteel niet in de winkel hebben staan, kunnen jullie dat voor mij maken?'', dan zeg ik ook hoera. Maar dan is het wél duurder, zeg ik erbij. Deze marktgerichte benadering mag overigens niet ten koste gaan van de onderwijskwaliteit. Die staat altijd voorop!'

Staat er binnenkort nog meer op stapel?

'We hebben in samenwerking met de Juridische Hogeschool in Tilburg inmiddels ook HBO-Rechten op afstand ontwikkeld. Dat staat helaas nog niet in het aanbod. We wachten nog op een nadere beslissing van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Verder zijn we ook bezig met Schakelzone, waarmee we hbo-afgestudeerden via een schakelprogramma toegang geven tot onze master. We proberen met zoveel mogelijk universiteiten af te spreken dat deze studenten toegang krijgen, maar ze kunnen in ieder geval bij ons terecht.'

Oorzaak van daling studenten?

De samenleving heeft een niet te stillen honger naar juridische professionals. Bij de reguliere universiteiten leidde de vraag tot studentenstops. Bij de Open Universiteit was er tot voor kort sprake van een constante daling van het aantal rechtenstudenten. Hoe komt dat? 'Als ik dat wist, had ik het gouden ei in handen. Mijn inschatting is, dat een nadeel is dat we alleen een algemene master Nederlandse recht aanbieden. En dát ook nog eens zonder een echte profilering. Veel studenten willen zich specialiseren. Dat merk je ook aan de reacties van sommige studenten, die zeggen: ''Ik ga na het afronden van de bachelor naar een reguliere universiteit, want jullie bieden maar één master in rechtsgeleerdheid.'' De grote daling van de bachelors is daarmee overigens niet verklaard. We denken dat voor een aanzienlijk deel te kunnen aanpakken door de doorstroom te verbeteren.'

Hoe gaat u dat veranderen?

'We hebben op dit moment dus niet elke productvariant in huis, die de klant zou kunnen vragen. We willen op termijn onze master zo herinrichten, dat we beter aan de wens van de student tegemoetkomen. De Open Universiteit is toegerust voor afstandsonderwijs en de faculteit Rechtswetenschappen is niet geëquipeerd voor contactonderwijs. Wij worden daarvoor niet gefinancierd. Kosten is dus een relevant punt, maar ik acht het zeker niet uitgesloten dat daar voor bepaalde doelgroepen in de nabije toekomst verandering in komt. Met het oog op de verbetering van de doorstroom gaan de komende maanden ook projecten lopen om in de propedeuse studenten verder te brengen en struikelvakken aan te pakken. Door ze eerder te laten slagen, willen we vroegtijdige uitval voorkomen en dat kan best zonder kwaliteitsverlies.'

Droombeeld?

'Klasjes op diverse locaties waar ''face to face'' studiebegeleiding plaatsvindt en waar studenten aansluitend wekelijks via Studienet studiecoaching krijgen. De doelgroep die dat mogelijk nodig heeft, die zes of twaalf weken in een (virtuele) klas wil zitten en dan examen doet, zou zich voor een periode van minimaal een half jaar moeten binden.'

Vrijheid van tijd, plaats en tempo was toch het heilig credo?

'Nog steeds. Maar vrijheid is niet per se vrijblijvendheid! Op deze doelgerichte wijze kunnen we er meer vertrouwen in hebben dat studenten het ook halen. En dat dient een tweeledig belang. Een deel van onze studenten wil ooit aan de slag in een togaberoep, zeker de hbo-doorstromers, en heeft daarvoor dus een academische mastertitel nodig.'

Wie rekent u tot die nieuwe doelgroep?

'In ieder geval denk ik aan jongeren. Niet de reguliere dagstudent, want die studeert aan de reguliere daguniversiteit. Een belangrijke reden voor dagstudenten om niet bij de Open Universiteit aan de slag te gaan, is de studiefinanciering. Die krijg je bij ons niet. Maar wij bieden voordelen die daar mogelijk tegenop wegen. Je hoeft bijvoorbeeld niet op kamers, dat bespaart veel geld. Daarbij krijg je uitstekend Nederlandstalig onderwijsmateriaal, dat elke vergelijking met de reguliere universiteiten glansrijk kan doorstaan én een redelijk grote mate van zelfstandigheid en vrijheid bij het studeren. Daardoor krijg je de mogelijkheid om studie te combineren met andersoortige verplichtingen als een kind, een tijdrovende hobby of andere belemmeringen om een regulier studieprogramma te volgen. Nog een voordeel: bij een reguliere universiteit ben je bij een vertraging ál je geld kwijt, dan praat je alleen al over 1600 euro inschrijfkosten én de boekenkosten, bij ons niet!'

Ideale verhouding tussen boeken en digitale leermiddelen?

'Juristen moeten lezen en schrijven. Of ze typen of met de pen schrijven, vind ik irrelevant. Juridische informatie wordt op dit moment ook via een mixed aanbod verspreid, boeken, readers en digitale bronnen als rechtspraak.nl. Daar moeten studenten mee leren omgaan. Ik ben overtuigd van de noodzaak van elektronische hulpmiddelen.

Leidt dat ook tot een betere website?

'Onze website moet absoluut verbeterd worden. Het moet veel rationeler en niet laagje over laagje. Ik wil realiseren dat mensen die geïnteresseerd zijn in vier klikken een cursus kunnen bestellen. Ik wil het ''brand'' deeltijd Rechten studeren, of misschien zelfs voltijd Rechten studeren, vermarkten. Zo moeten we op de website aanbieden dat ook academische promotie bij onze faculteit kan worden voorbereid.'

Waarin onderscheidt uw faculteit zich?

'Op het gebied van innovaties doen we in de Open Universiteit leuk mee, maar lopen we tot dusver zeker niet voorop. Onderzoeksproductie hebben we als faculteit al wél goed op poten gezet. Met een relatief kleine formatie, die voor onderzoek gelabeld is, hebben we vorig jaar 41 wetenschappelijke en 71 vakpublicaties opgeleverd, plus een groot Europees congres.'

Waarom is dit alles nog zo relatief onbekend?

'We hebben onze pluspunten tot dusver onvoldoende voor het voetlicht weten te brengen. Er wordt op alle fronten hard gewerkt om daar verandering in te brengen. Ik vind ook dat we tot dusver in dat verband volstrekt onvoldoende gebruik hebben gemaakt van onze alumni. Alumni zijn onze beste ambassadeurs. 96 procent van hen is bereid ons aan te bevelen aan derden.'

Dit interview is verschenen in Modulair nr. 7 van 12 juni 2009 (tekst: Ton Reijnaerts; foto: Chris Peeters)