Inleiding letterkunde
Cultuurwetenschappen | 10 EC
Code CB0404
Deze cursus heeft een vast startmoment. Kijk in het Jaarrooster wanneer de begeleiding is ingeroosterd.

Aan de basis van deze cursus Inleiding letterkunde staat leesplezier. Wat is er prettiger dan je terugtrekken 'met een boekje in een hoekje'? Genieten van mooie taal, je in vervoering laten brengen door spannende of ontroerende verhalen, je hoofd breken over een ingewikkelde ideeënroman, je verdiepen in het leven van andere mensen en culturen, dat zijn volgens ons zeer aangename kanten van het kunnen lezen.
Dat leesplezier kan worden vergroot door grip te krijgen op die betovering door 'literatuur'. U leert een instrumentarium aan en krijgt achtergrondkennis om gerichter over literatuur te kunnen praten.

Algemeen

Inhoud

Wat gebeurt er als je een tekst leest, hoe werkt een tekst, hoe werken ontroering en spanning, welke extra betekenis krijgt een tekst wanneer je iets weet over de tijd van ontstaan? En: hoe zijn mensen in het verleden met teksten omgegaan? Wat is de betekenis van sprookjesachtige middeleeuwse verhalen, waarom huilen zoveel mannen in de achttiende-eeuwse romans, en waarom lijken de gedichten in de jaren vijftig van de twintigste eeuw zo ondoorgrondelijk?
De makers van deze cursus geloven hartstochtelijk in het belang van literatuur voor de samenleving. In de beknoptheid van een literaire tekst zijn in verleden en heden zaken van leven en dood aan de orde gesteld die op een andere manier moeilijk of veel minder direct aansprekend onder woorden gebracht konden worden. De bestudering van (literaire) teksten is daarom een van de pijlers van iedere studie cultuurwetenschappen. Immers: in teksten worden wereldbeelden, waardeoordelen, filosofische systemen, dromen, ideologieën, visies en fantasieën vervat, die bij uitstek het onderwerp vormen van de studie cultuurwetenschappen. Ondanks het feit dat de gedrukte tekst haar dominante positie in de cultuur lijkt te verliezen aan de nieuwe media en film, blijft het vertellen van verhalen in willekeurig welke vorm bijzonder invloedrijk, en de technieken van het vertellen en dus de analyse ervan zijn ook voor de film- en beeldanalyse bruikbaar.

Om zinvol over een tekst te kunnen praten, is het nodig om over dezelfde 'woordenschat' te beschikken. Een waardeoordeel over een tekst is informatiever als u meer kunt zeggen dan dat de tekst 'mooi' of 'spannend' is. Deze cursus helpt u bij het aanleren van dit 'instrumentarium' en bij het formuleren van de argumenten waarom een tekst literair genoemd kan worden. Daarnaast krijgt u een overzicht van de culturele context waarin auteurs van de middeleeuwen tot heden functioneren. Tekstanalyse en literatuurgeschiedenis staan (natuurlijk) niet los van elkaar: het is bij deze cursus de bedoeling dat u uiteindelijk bij de analyse/interpretatie van een literaire tekst ook de context waarbinnen de tekst tot stand is gekomen in ogenschouw neemt. Zodoende komen literatuuranalyse en literatuurgeschiedenis samen.

Het doel van de cursus is kennis bij te brengen van en inzicht te geven in literaire werken, hun mogelijke betekenis, hun werking en hun plaats in de (internationale en) Nederlandstalige literaire traditie van de middeleeuwen tot heden. De student is in staat een literair werk te analyseren met behulp van de in de cursus aangeboden technieken en kan literaire werken plaatsen in de literaire en culturele traditie.

Leerdoelen
Samenvatting leerdoelen:
- prozateksten formeel-technisch kunnen analyseren en interpreteren;
- de belangrijkste stromingen en groeperingen kennen in de Nederlandstalige literatuur;
- een literaire (Nederlandstalige) tekst, auteurs en tijdschriften in een (juiste) literaire context kunnen plaatsen;
- voor de interpretatie van een literaire tekst de formeel-technische analyse in relatie kunnen brengen met de context waarin de tekst is ontstaan.

Vaardighedencomponent
In de cursus letterkunde worden de volgende vaardigheden geoefend:
- hanteren van zoekstrategieën;
- vinden en raadplegen van literaire teksten en bronnen;
- analyse van verhalende teksten.

Aanmelden

Aanmelden

Aanmelden is mogelijk voor iedereen.

Toelichting aanmelden

Deze cursus is reeds gestart. Aanmelden in het lopende academisch jaar is niet meer mogelijk.

Begeleiding

Begeleidingsvorm

Deze cursus heeft een vast startmoment. Kijk in het Jaarrooster wanneer de cursus van start gaat en wanneer de begeleiding is ingeroosterd.

Bij deze cursus wordt in Nederland groepsbegeleiding aangeboden in het eerste en tweede kwartiel. Zie voor de precieze informatie de cursuswebsite in de digitale leeromgeving.

Begeleidingsbijeenkomsten


Amsterdam
Kwartiel 1 - begeleider: dhr. dr. J. Oosterholt
1. vr 15-12-2017 / 11.00-16.00 uur

Antwerpen
Opmerking: Aanmelden via studiecentrum.
Kwartiel 1 - begeleider: dhr. prof. dr. H. Meeus
1. do 05-10-2017 / 19.00-21.00 uur
Kwartiel 3 - begeleider: dhr. prof. dr. H. Meeus
1. do 08-03-2018 / 19.00-21.00 uur

Eindhoven
Kwartiel 1 - begeleider: dhr. drs. D. Disselkoen
1. wo 13-12-2017 / 11.00-16.00 uur

Zwolle
Kwartiel 1 - begeleider: dhr. T. Laros MSc
1. ma 11-12-2017 / 13.00-18.00 uur

Docenten

Examinator: drs. Dick Disselkoen.
Begeleiders: dr. Ted Laros, dr. Jan Oosterholt, drs. Jean-Pierre Demoustiez (Hasselt, Gent) en prof. dr. Hubert Meeus (Antwerpen).

Tentamen

Tentamenvorm

Regulier schriftelijk tentamen bestaande uit meerkeuzevragen (mc) en een opdracht.

Tentamentoelichting

Er zijn twee toetsen bij deze cursus. Het historisch deel wordt getentamineerd door middel van meerkeuzevragen. Verhaalanalyse wordt afgesloten met een opdracht, waarin de student een verhaal analyseert en interpreteert: deze interpretatie wordt ondersteund door bronnenonderzoek (vaardigheidsopdracht). Een representatief voorbeeld van het tentamen (zogeheten eindtoets) is te vinden op de cursussite in de digitale leeromgeving.

Tentamendata

Schriftelijk tentamen: 14-11-2017, 06-02-2018, 28-08-2018.
Opdracht: volgens afspraak.

Tentamenhulpmiddelen

Een 'schoon' verklarend Nederlands woordenboek (op eigen risico)

Meer info

Cursusmateriaal

De cursus bestaat uit drie boekdelen:
- Leerboek over de literatuurgeschiedenis (van de middeleeuwen tot de huidige tijd);
- Studiewijzer.

Digitale leeromgeving

De meeste cursussen bieden op de cursussite in de digitale leeromgeving een studentenforum of discussiegroep. Hier kunt u met medestudenten en - in het geval van de discussiegroep ook met de begeleider - informatie uitwisselen en discussiëren over de leerstof.