Cultuurgeschiedenis van de middeleeuwen
Cultuurwetenschappen | 5 EC
Code CB3102
Deze cursus kunt u op elk gewenst moment starten. Kijk in het Jaarrooster wanneer de begeleiding is ingeroosterd.

Wie het heeft over 'middeleeuwse toestanden' geeft uiting aan zijn afschuw over een gebeurtenis. De term 'middeleeuws' staat voor achterlijk, simpel en primitief. De cursus Cultuurgeschiedenis van de middeleeuwen biedt zowel kennis van de middeleeuwse cultuur als een reflectie over het denken over de middeleeuwen. De bestaande beelden over de middeleeuwen zijn hierbij het uitgangspunt.

Algemeen

Inhoud

De uitdrukking 'middeleeuwse toestanden' duidt vandaag niet op een positieve waardering. Het begrip 'middeleeuws' wordt nog steeds vaak gebruikt als synoniem voor achterlijk, simpel en primitief. Deze appreciatie van de lange periode tussen ca. 400/500 en 1500 is terug te voeren op de periode van de 14e en 15e eeuw toen humanisten het concept 'middeleeuwen' schiepen en de periode die tussen hun eigen tijd en de door hen zo bewonderde klassieken als een tijd van achteruitgang en stagnatie typeerden, een tussentijd die verder geen naam mocht hebben. In het denken over de middeleeuwen is deze humanistische gedachtegang steeds bijzonder invloedrijk gebleven.
Aan de andere kant is de periode van de middeleeuwen ook vaak een grote bewondering ten deel gevallen. Zo vond men in deze periode de wortels van de moderne Europese naties of van een Europese eenheid. De middeleeuwen werden door katholieken ook gezien als de periode waarin Europa echt christelijk was, terwijl anderen juist spraken van een periode vol van bijgeloof en superstities. Dergelijk oordelen over de middeleeuwen leven in de huidige samenleving nog volop. Deze cursus wil deze (voor)oordelen als uitgangspunt gebruiken voor een kennismaking met de cultuur van de middeleeuwen.
De cursus heeft de pretentie te laten zien waar dergelijke oordelen vandaan komen en hoe historici tegenwoordig over deze zaken denken. De cursus wil zo iets zeggen over de manieren waarop wij tegenwoordig over de middeleeuwen denken, over de wijze waarop dergelijke oordelen tot stand zijn gekomen en over de middeleeuwen zelf. De cursus biedt dus zowel kennis van de middeleeuwse cultuur als een reflectie over het denken over de middeleeuwen. De bestaande beelden over de middeleeuwen zijn hierbij het uitgangspunt.
Het tekstboek van de cursus is opgebouwd uit vijftien thematische hoofdstukken. Het zal duidelijk zijn dat op deze manier de politieke en evenementiële geschiedenis niet op de voorgrond komt te staan. Toch hebt u na het bestuderen van het boek kennis van de belangrijkste politieke, sociale, economische, literaire en artistieke ontwikkelingen in de middeleeuwen. De thematische hoofdstukken zijn zo gekozen dat ze uitmonden in een grofmazig chronologisch overzicht bij de lezer.

Leerdoelen
Na het bestuderen van de cursus Cultuurgeschiedenis van de middeleeuwen hebt u aan de hand van een aantal thema's een grofmazig chronologisch overzicht gekregen van de middeleeuwen en van de manieren waarop in later tijden over deze periode werd gedacht.

Aanmelden

Aanmelden

Aanmelden is mogelijk voor iedereen.

Toelichting aanmelden

Passen de tentamenmomenten bij uw planning?
Kijk op het tabblad Tentamen.

Aangeraden wordt deze cursus pas te bestuderen na afronding van de propedeuse van de bacheloropleiding Algemene cultuurwetenschappen.
Aanmelden is mogelijk voor iedereen maar de cursus kan uitsluitend opgenomen worden in de vrije ruimte. Voor studenten die de educatieve minor Geschiedenis in hun bacheloropleiding opnemen, is deze cursus onderdeel van het verplichte inhoudelijk blok geschiedenis.

Begeleiding

Begeleidingsvorm

Deze cursus kunt u op elk gewenst moment starten. Kijk in het Jaarrooster wanneer de begeleiding is ingeroosterd.

Standaardbegeleiding en een jaarlijkse studiedag in Utrecht.

Begeleidingsbijeenkomsten


Zweelinckzaal (Studiedag)
Kwartiel 2 - begeleider: dhr. drs. H. Simissen
vr 24-11-2017 / 14.00-17.00 uur

Docenten

Examinator: dr. Rob Meens.
Begeleider: drs. Herman Simissen.
Dr. Meens is verbonden aan het Instituut voor geschiedenis van de Universiteit Utrecht.

Bereikbaarheidsoverzicht

Bereikbaarheidsinformatie docenten/examinatoren

Tentamen

Tentamenvorm

Regulier schriftelijk tentamen bestaande uit open vragen (ov).

Tentamentoelichting

Schriftelijk tentamen met open vragen.

Tentamendata

15-11-2017, 05-02-2018, 10-07-2018.

Tentamenhulpmiddelen

Een 'schoon' verklarend Nederlands woordenboek (op eigen risico)

Meer info

Cursusmateriaal

Het cursusmateriaal bestaat uit Rob Meens en Carine van Rhijn (red.), 'Middeleeuwse toestanden. Een cultuurgeschiedenis van de middeleeuwen.' Zwolle (WBooks), 2015 en een werkboek op de cursuswebsite in de digitale leeromgeving.

Digitale leeromgeving

De meeste cursussen bieden op de cursussite in de digitale leeromgeving een studentenforum of discussiegroep. Hier kunt u met medestudenten en - in het geval van de discussiegroep ook met de begeleider - informatie uitwisselen en discussiëren over de leerstof.