Psychosociale begeleiding bij ziekte en herstel

Psychosociale begeleiding bij ziekte en herstel

  • Psychologie
  • PM1602
  • 5 EC
  • Vanaf € 164
  • Voor dit product gelden ingangseisen
Deze cursus heeft een vast startmoment. Kijk in het Jaarrooster wanneer de cursus van start gaat en wanneer de begeleiding is ingeroosterd.



Inhoud

Deze cursus beoogt het proces dat patiënten doorlopen tijdens een ziekte in een breed kader te behandelen: vanaf de eerste symptomen van gezondheidsklachten die iemand ervaart, tot de fase waarop een patiënt na afloop van de behandeling leert om te gaan met zijn of haar chronische ziekte of beperking, en alle fasen die daar tussen vallen. We kijken daarbij welke psychologische processen een patiënt doormaakt, maar vooral ook welke psychosociale begeleiding nodig is om het doorlopen van het ziekteproces te optimaliseren. We richten ons hierbij niet op de medische kant van de behandeling, maar met name op de gezondheidspsychologische en voorlichtings- en communicatiekant van het proces. In de cursus wordt de nadruk geplaatst op patiënten met chronische ziekten (zoals diabetes, artrose/reuma, HVZ, COPD) en patiënten die te kampen hebben met blijvende restverschijnselen na een ingrijpende ziekte en/of medische behandeling (zoals kanker en een Intensive Care opname).

De cursus is gericht op het verwerven van competenties die benodigd zijn om als master in de Gezondheidspsychologie professioneel te kunnen omgaan met mensen met psychosociale problematiek gerelateerd aan somatische gezondheidsklachten/aandoeningen. Als gezondheidspsycholoog heb je verschillende tools in huis om op maat in te kunnen grijpen op verschillende fasen en elementen van ziektebeleving en aanpassing/adaptatie. Dit met het doel: patiënten optimaal te laten omgaan met een gezondheidsprobleem en de gevolgen daarvan (tertiaire preventie), dan wel hen in staat te stellen er optimaal van te herstellen (curatie). Vaak worden hierbij interventies ingezet. Om deze interventies goed te kunnen te ontwikkelen en in te zetten, leer je alle fasen van de interventiecyclus (diagnose, voorbereiding, implementatie, evaluatie) systematisch te doorlopen. Niet alleen in het ziektetraject van diagnose en behandeling, maar ook tijdens nazorg en herstel. Zo kampen vele mensen lang na de behandeling nog met klachten, zij zijn bijvoorbeeld elke dag moe of angstig voor terugkeer. Gelukkig zijn ook veel mensen uiteindelijk (o.b.v. feedback loops) mentaal en emotioneel sterker en meer in balans dan voor hun ziekte. Door de lichamelijke ziekte wordt soms een innerlijke zoektocht gestimuleerd, waarbij inzicht en verwerking van emoties een belangrijke plek innemen.

Deze cursus biedt kennis en inzichten over psychosociale problematiek en veerkracht bij somatische gezondheidsklachten vanuit de meer traditionele (probleemgerichte) Medische psychologie alsook vanuit de meer oplossingsgerichte benadering met Positieve Gezondheid als uitgangspunt. Ook is er aandacht voor nieuwe ‘behandel/begeleidings-invalshoeken’ en perspectieven gericht op optimalisering van leven met een chronische ziekte: denk bijvoorbeeld aan het ICF framework van de WHO, de Acceptance Commitment Therapy en innovatieve methoden van zorg op afstand (telemonitoring, digitale zelfmanagement tools).

Leerdoelen
De cursus is gericht op het verwerven van competenties die benodigd zijn om als master in de Gezondheidspsychologie professioneel te kunnen omgaan met mensen met psychosociale problematiek gerelateerd aan somatische gezondheidsklachten/aandoeningen en voor deze groep interventies te kunnen ontwikkelen, implementeren en evalueren.

Nadat jij deze cursus hebt doorlopen, kun je:
- een beschrijving geven van de centrale thema's die te maken hebben met hoe patiënten hun ziekteproces doorlopen (bijv. symptoomperceptie, pijnbeleving, kwaliteit van leven, coping, verliesverwerking, adaptatie en zelfmanagement);
- de fasen van aanpassing in het ziekteproces benoemen en herkennen;
- theorieën en modellen van gezondheidsgedrag en gedragsverandering toepassen op gedrag van chronisch (of ernstig) zieken;
- het belang van en uitdagingen in een goede hulpverlener-patiëntcommunicatie beschrijven en benoemen waaraan die communicatie moet voldoen;
- veel voorkomende reacties (emotioneel, cognitief en gedragsmatig) in de diagnose-, behandel- en stervensfase en mogelijke problemen benoemen en vanuit theoretische perspectieven duiden;
- het belang van evidence-based gedragsveranderingsmethoden en -theorieën bij programmaontwikkeling beschrijven en deze kunnen selecteren en inzetten op basis van een goede probleemanalyse;
- het belang van de gezondheidspsycholoog binnen de veranderende gezondheidszorg beschrijven en de beroepsprofielen van de gezondheidszorg-, revalidatie-, medisch psycholoog, POH-GGZ/somatiek en leefstijlcoach beschrijven en toelichten welke werkwijzen deze hanteren;
- onderdelen van de interventiecyclus toepassen op aangeboden praktijk relevante casuïstiek
- de mogelijkheden en waarde van de inzet van eHealth-toepassingen in het ziekteproces benoemen en kritisch beschouwen.

Ingangseisen

Deze cursus is alleen voor masterstudenten psychologie.
Je moet de bachelor of science in de psychologie hebben behaald, of een schakelprogramma op maat afgerond hebben. Tevens dien je te beschikken over een toelatingsbewijs tot de masteropleiding Psychology.
Deze cursus is ook toegankelijk voor afgestudeerde psychologen in het kader van registratie/herregistratie in de registers Psycholoog Arbeid en Gezondheid NIP en Arbeid- en Organisatiepsycholoog NIP.

Aanmelden

Aanmelden is alleen mogelijk voor studenten die formeel zijn toegelaten tot de masteropleiding.

Toelichting aanmelden

Deze cursus is reeds gestart en wordt pas in het volgend academisch jaar opnieuw aangeboden.

Voorkennis

De cursus Gezondheidspsychologische interventies of de cursus Gezondheidsbevordering: theorie en toepassing is gewenste voorkennis (echter niet verplicht). Een passieve kennis van de Engelse taal is een vereiste.

Begeleidingsvorm

Deze cursus heeft een vast startmoment. Kijk in het Jaarrooster wanneer de cursus van start gaat en wanneer de begeleiding is ingeroosterd.

Je wordt ingedeeld in een groep met wie je onder leiding van de docent de cursus doorloopt. Je volgt daarbij 2 virtuele groepsbijeenkomsten (virtuele klas) op vooraf vastgestelde data. Je krijgt persoonlijke feedback op een individuele opdracht.

Docenten

Mw. dr. M. Nijkamp (examinator) en mw. dr. E. Bakker (plv examinator).

Tentamenvorm

Digitaal groepstentamen met open vragen en een opdracht.

Tentamentoelichting

Afhankelijk van welke maatregelen noodzakelijk zijn om het coronavirus te bestrijden, is het mogelijk dat de Open Universiteit de tentaminering moet vervangen door een (online) alternatief. Meer informatie hierover vind je op www.ou.nl/informatie-coronavirus. De actuele tentameninformatie met betrekking tot deze cursus vind je na aanmelding in de online cursusomgeving.

Regulier schriftelijk tentamen bestaande uit open vragen (ov) en een opdracht.
Je dient jezelf tijdig aan te melden voor een tentamen.

Tentamendata

Digitaal groepstentamen: 31-01-2022 19:00.
Opdracht: volgens afspraak.

Tentamenhulpmiddelen

Een 'schoon' verklarend Nederlands woordenboek (op eigen risico)

Meer informatie

Accreditatie
Deze cursus is geaccrediteerd voor de registers Psycholoog Arbeid en Gezondheid NIP en Arbeid- en Organisatiepsycholoog NIP. Er zijn 70 punten toegekend voor de categorie A&G klinische kennis en er zijn 70 punten toegekend voor de categorie A&O kennis.

Cursusmateriaal

Deze cursus omvat een reader in drie delen (leerstof) en een digitale leeromgeving. De reader is een samenstelling van papers, state-of-the art wetenschappelijke artikelen en theoretische hoofdstukken uit handboeken.
In het digitaal werkboek krijg je opdrachten en praktijkrelevante casussen aan de hand waarvan je de stof uit het boek in een praktijkrelevante context leert toe te passen. In het digitale werkboek zijn verschillende bronnen zoals interviewfragmenten, inhoudelijk verdiepende artikelen, websites en praktische tools opgenomen.

Mediagebruik

AV materiaal (filmfragmenten) maakt integraal (embedded) onderdeel uit van het digitaal werkboek van de cursus.

Digitale leeromgeving

Als student word je sterk geadviseerd gebruik te maken van de digitale leeromgeving. In het digitale werkboek leer je de theorie in praktijkrelevante context toe te passen. Hier kun je tevens met medestudenten en docent informatie uitwisselen en kun je discussiëren over de leerstof.